ดีเอ็นเอโบราณ 6,000 ปีจากที่ราบสูงโบโกตาเผยการเปลี่ยนสายเลือดหลายระลอก
งานวิจัยนี้วิเคราะห์จีโนมโบราณ 21 ตัวอย่างจากที่ราบสูงโบโกตา ประเทศโคลอมเบีย อายุ 6,000–500 ปีก่อนปัจจุบัน พบว่ากลุ่มล่าสัตว์เก็บของป่าก่อนยุคเครื่องปั้นดินเผาเป็นสายเลือดฐานที่แยกออกมาตั้งแต่การแผ่กระจายครั้งแรกสู่ทวีปอเมริกาใต้ และไม่เหลือร่องรอยทางพันธุกรรมในประชากรยุคหลัง ต่อมาประมาณ 2,000 ปีก่อน เกิดการแทนที่ด้วยสายเลือดที่เกี่ยวข้องกับกลุ่มเครื่องปั้นดินเผาเอเรรา ซึ่งยังคงอยู่จนถึงยุคmuisca
จาก 21 ตัวอย่าง มี 11 ตัวอย่างที่ระบุhaplogroup Y ได้ทั้งหมดอยู่ในสาย Q ซึ่งเป็นสายหลักของชาวพื้นเมืองอเมริกัน โดยพบ Q-M3, Q-M848, Q-Y128398 อย่างละ 2 ตัวอย่าง และอื่นๆ อีกสายละ 1 ตัวอย่าง ทางฝ่ายแม่พบ mtDNA B2d มากถึง 8 ตัวอย่าง รองลงมาคือ A2 และ C1c สะท้อนความหลากหลายทางพ่อและแม่ที่ยังคงเชื่อมโยงกับประชากรพื้นเมืองอเมริกันโดยรวม
สำหรับนักวิจัยบรรพบุรุษไทย การศึกษานี้ย้ำว่าอเมริกาใต้มีประวัติการแทนที่ประชากรหลายระลอก แม้แต่กลุ่มโบราณในพื้นที่เดียวกันก็ยังถูกแทนที่จนแทบไม่เหลือร่องรอย สาย Q และ B2d จึงเป็นเครื่องหมายสำคัญที่ช่วยเชื่อมโยงเส้นทางบรรพบุรุษพื้นเมืองอเมริกัน
| กลุ่ม haplo | สมัยใหม่ | |
|---|---|---|
| Q-M848 | 2 | |
| Q-Y128398 | 2 | |
| Q-M3 | 2 | |
| Q-MPB016 | 1 | |
| Q-BZ1285 | 1 | |
| Q-L54 | 1 | |
| Q-L53 | 1 | |
| Q-Y202512 | 1 |